Hoe de politiek richting moet geven aan kunstmatige intelligentie (AI)
Kunstmatige intelligentie (AI) is in korte tijd uitgegroeid tot een onmisbaar onderdeel van onze samenleving. Van werk en onderwijs tot communicatie en dienstverlening, AI is overal aanwezig. Juist omdat de ontwikkeling zo snel gaat, dreigt de politiek achter te blijven. Dat is geen klein probleem voor later, maar de dringende realiteit van nu.
Politieke stilstand op dit onderwerp kan veel grotere gevolgen hebben dan we nu kunnen voorspellen, omdat de opkomst van AI direct doorwerkt in onze democratie, economie en manier van leven. Zonder duidelijke keuzes wordt de toekomst niet door de politiek bepaald, maar door technologiebedrijven.
We moeten AI daarom uit de techhoek halen. AI is geen puur technische ontwikkeling, maar een politieke keuze over hoe onze samenleving eruitziet. Het bepaalt hoe besluiten worden genomen, welke informatie mensen zien en hoe de macht wordt verdeeld. De vraag is dus niet alleen wat AI kan, maar vooral wat wij als samenleving willen dat AI doet.
Op dit moment neemt eigenlijk niemand de regie. Terwijl Europese politiek nog worstelt met regulering, wordt de ontwikkeling grotendeels bepaald door de Verenigde Staten, China en een klein aantal grote technologiebedrijven. Daardoor loopt Europa achter en dreigt het afhankelijk te worden van externe machten voor cruciale technologie. Volt kiest er wél voor om positie te nemen: we kunnen deze ontwikkeling niet passief ondergaan, maar moeten haar actief sturen.
Dit gaat niet alleen over technologie, maar over mensen. Over onze banen, onze privacy en onze welvaart. AI verandert de arbeidsmarkt, beïnvloedt hoe informatie wordt verspreid en kan zelfs het vertrouwen in de democratie onder druk zetten. Tegelijkertijd zien we ook risico’s van afhankelijkheid van AI in het dagelijks leven, waarbij mensen steeds meer vertrouwen op systemen waarvan ze de werking niet begrijpen. De keuzes die we nu maken, bepalen dus direct de samenleving van morgen.
Ons plan
Volt neemt als eerste een duidelijke en concrete positie in over AI. Wij willen niet afwachten, maar sturen op een eerlijke en democratische digitale toekomst. Dat doen we samen met experts uit binnen- en buitenland, omdat AI geen nationaal vraagstuk is maar een Europees en mondiaal thema. Alleen door samenwerking kunnen we grip houden op deze technologie.
Daarom zetten wij AI hoog op de politieke agenda en komen we met een concreet actieplan. We pleiten voor een wereldwijde AI-coalitie die gezamenlijke normen ontwikkelt voor veilige en ethische AI, en voor een internationaal verificatiemechanisme in AI-chips verificatiesysteem om AI-gebruik inzichtelijk en controleerbaar te maken te maken en desinformatie tegen te gaan. Daarnaast willen we wetgeving waarin het maatschappelijk belang centraal staat, met duidelijke aansprakelijkheid bij misbruik, en een onafhankelijke AI-adviesraad die de overheid ondersteunt. Tot slot investeren we in Europese technologische onafhankelijkheid via een publieke investeringsinstelling, zodat innovatie en economische groei binnen Europa blijven. Zo zorgen we ervoor dat AI niet onze samenleving overneemt, maar deze versterkt.