Oude bosgroeiplaatsen

In de vorige coalitieperiode heeft een meerderheid van de Staten dit belang expliciet bevestigd, met de afspraak om deze (vaak kleine) bosgebieden zorgvuldig te blijven beschermen.

Voorstel tot versoepeling van bescherming
De huidige coalitie (bestaande uit BBB, VVD, CDA, ChristenUnie en SGP) wil nu de bescherming van oude bosgroeiplaatsen buiten het Gelders Natuurnetwerk (GNN) en Natura 2000-gebieden versoepelen. Volgens de coalitie is dit nodig om ruimte te maken voor andere maatschappelijke opgaven en omdat de ecologische kwaliteit op sommige plekken zou zijn afgenomen.

De verantwoordelijke gedeputeerde stelde dat de huidige bescherming ontwikkelingen onnodig belemmert. Tegelijkertijd is niet overtuigend onderbouwd waarom binnen de bestaande regels geen zorgvuldige uitzonderingen mogelijk zouden zijn. Dat is voor Volt een belangrijke reden om dit voorstel niet te steunen.

(Een gedeputeerde is te vergelijken met een minister, maar dan op provinciaal niveau.)

Bezwaren van Volt
Volt heeft er geen voorkeur voor om de bescherming van oude bosgroeiplaatsen af te bouwen. Maar als dit spoor toch wordt gevolgd, dan vinden wij het vanzelfsprekend dat dit gebeurt op basis van heldere, goed onderbouwde en transparante criteria.

Wij vrezen dat de nu voorgestelde criteria daarvoor onvoldoende zijn. Daarmee dreigt het risico dat ecologisch waardevolle bosgroeiplaatsen onterecht worden vrijgegeven. Enkele voorbeelden:

• Er wordt voorgesteld om alle bosgroeiplaatsen kleiner dan één hectare minder te beschermen. Terwijl juist meerdere kleine bosjes samen een grote ecologische waarde kunnen hebben.

• Sommige locaties voldoen niet aan alle criteria, maar herbergen nog altijd stabiele populaties van typische oude-bossoorten.

Dit soort nuances zijn niet meegenomen in het voorstel van de gedeputeerde, terwijl ze wél duidelijk worden benoemd in het onderzoek van de Wageningen Universiteit (Bijlsma & Koop, 2022) over dit onderwerp.

Poging tot reparatie
Volt heeft daarom samen met andere partijen het initiatief genomen om het voorstel te verbeteren. We dienden de motie “Oude bosgroeiplaatsen zorgvuldig beschermen en gebiedsgericht benutten” in, met als doel om de afweging zorgvuldiger en ecologisch sterker te maken.

Daarnaast pleiten wij voor balans: als natuur op bepaalde plekken minder wordt beschermd, moet dat worden gecompenseerd met extra inzet voor instandhouding elders. Ook hiervoor dienden wij een motie in.

Hoe nu verder?
Beide moties hebben het helaas niet gehaald. Daarmee blijft onduidelijk wat de afbouw van de bescherming in de praktijk gaat betekenen. Volt verwacht dan ook dat het laatste woord over dit dossier nog niet is gesproken.

Binnen dit dossier is bovendien op meerdere momenten onzorgvuldig gehandeld door gedeputeerde Zoet. Daarover lees je meer in onze reflectie “Waarom steunde Volt de motie van afkeuring?”. De combinatie van inhoudelijke onduidelijkheid en deze motie heeft ervoor gezorgd dat het onderwerp veel media-aandacht heeft gekregen.

Volt blijft zich inzetten voor transparant bestuur en voor het zorgvuldig beschermen van waardevolle natuur, ook wanneer die bescherming onder druk staat.

David Eissens
Statenlid Volt

Bijlsma, R. J., & Koop, H. G. J. M. (2022). Oude bosgroeiplaatsen in de provincie Utrecht: Ecologische onderbouwing en begrenzing. (Rapport / Wageningen Environmental Research; No. 3152). Wageningen Environmental Research. https://doi.org/10.18174/566833