Volt Amsterdam over het coalitieakkoord: waar blijven de echte keuzes?

Bijdrage Juliet:

Voorzitter, allereerst wil ik heel graag PRO en D66 feliciteren met hun coalitieakkoord. Amsterdam heeft hele grote uitdagingen en het lijkt me voor iedereen goed dat we snel aan de slag gaan. Dus ik ben ook blij dat we hier een coalitieakkoord bespreken en dat dat met inderdaad een rap tempo aan ons wordt voorgesteld.

En we zien ambitie om kritisch te kijken naar eigen organisatie, om de positie en veiligheid van vrouwen in de stad te versterken en om te werken aan een gemeente die naast haar inwoners staat, in plaats van tegenover hen. En daar ben ik heel erg blij mee.

Ik sprak de afgelopen tijd, over de nasleep van de verkiezingen, ook met veel mensen in de stad die voor het eerst in hun leven een coalitieakkoord lazen. En die zeiden: “Ja, eigenlijk is er niet veel waar je op tegen kan zijn.” En dit is ook precies het beeld wat deze twee partijen lijkt te willen schetsen. Er is inderdaad een heel mooi plaatje gepresenteerd, maar is dat eigenlijk wel het eerlijke verhaal? Worden de harde klappen en pijnlijke keuzes niet gewoon een beetje weggestopt in bijzinnetjes en woordkunstjes? Of worden de keuzes simpelweg doorgeschoven?

Bouwen

Laat ik een voorbeeld geven. Bouwen. Hetgeen wat voor ons prioriteit nummer één zou moeten zijn, lijkt nu doorgeschoven met een bouwagenda. Na alle debatten en grote woorden tussen deze twee partijen over de wooncrisis in de campagne, schuift dit akkoord de belangrijkste keuzes voor zich uit. In plaats van dat er concrete plannen worden gepresenteerd en duidelijke keuzes worden gemaakt, moet Amsterdam wachten op een bouwagenda.

En natuurlijk, met elkaar om tafel gaan is goed. En daar ben ik ook groot voorstander van. Maar van deze twee partijen, die vochten om het laatste woord over bouwen en zulke grote woorden hadden in de campagne, had ik toch wel echt verwacht om keuzes te zien. En dat dit nu niet gebeurt met dit akkoord, geeft mij vooral de indruk dat jullie er gewoon niet helemaal zijn uitgekomen.

En we willen daarom heel graag weten wanneer de bouwagenda er ligt. En sterker nog, ik wil hem eind van dit jaar heel graag zien. Want ik wil daar niet al te lang op wachten. Amsterdam kan zich geen nieuwe ronde veroorloven. We moeten door.

En als we bouwen, dan blijkbaar nog even doorschuiven, doe dan alsjeblieft iets aan de bestaande voorraad. En dan heb ik het natuurlijk over een absolute no-brainer: namelijk het vergunningsvrije woningdelen. Wat zonde voor de stad dat PRO die onderhandeling heeft gewonnen. 

Voor jongeren en starters is een betaalbaar huis in Amsterdam niet meer te doen. Jongeren wonen noodgedwongen bij hun ouders, zonder contract, zonder inschrijving, zonder rechten. En helaas kiest deze coalitie ervoor om de deur voor woningdelen niet eens op een kiertje te zetten, maar volledig dicht te doen. In tegenstelling wat nu nog het lid Pels en stadswethouder Pels in debat deed geloven.

Geopolitiek

Van doorschuiven naar niet vooruitkijken. De afgelopen jaren hebben laten zien hoe snel geopolitieke ontwikkelingen kunnen doorwerken in de portemonnee van Amsterdammers. Hogere energierekening, duurdere boodschappen en extra druk op huishoudens die het al heel erg moeilijk hebben.

Ik had daarom gehoopt om in dit coalitieakkoord iets meer terug te lezen over de invulling van weerbaarheid. En over bijvoorbeeld de toekomstige betaalbaarheidscrisis, waar meerdere instanties voor waarschuwen. Hoe zetten we Amsterdam nu al op scherp, zodat we niet weer verrast worden? De wereld lijkt er namelijk de komende vier jaar niet zoveel rustiger op te worden.

En hier worden geen middelen voor vrijgemaakt. Het coalitieakkoord benoemt energieonafhankelijkheid, maar handelt daarin eigenlijk te traag. Het budget voor het isolatiepact staat pas voor 2028 klaar. Is dat niet veel te laat?

Dienstverlening

En voorzitter, om naar een ander punt te gaan. De afgelopen vier jaar heeft mijn fractie zich veel ingezet om de menselijke maat terug te brengen. En terug te laten komen als je hulp nodig hebt van de gemeente. Veel Amsterdammers hebben letterlijk hun deuren voor ons opengezet en ons een kijkje achter hun voordeur gegeven. En het liet ons van dichtbij zien wat de impact is van ons falende beleid op dienstverlening.

Toch leken we in pogingen om systeemverandering te realiseren op dit punt steeds tegen een dichte deur aan te lopen. Ons verzoek was te moeilijk, onmogelijk, het kwam te snel, het was onverstandig, onnodig, noem het maar op.

En we zijn dan ook blij dat in dit coalitieakkoord een andere toon lijkt te worden aangeslagen. Maar we willen het college wel meegeven dat dit een grote draai is ten opzichte van de vorige periode, waarin jullie ook aan het roer hebben gestaan.

Het vraagt de deur open te zetten voor nieuwe tegenspraak, voor nieuwe ideeën en afstand durven te doen van de ‘computer-says-no’ mentaliteit. We zullen er dus ook scherp op toezien dat dit gebeurt.

En dit hangt wat ons betreft ook samen met het schrappen van de 2500 banen. Het is onduidelijk waar dit op gebaseerd is en waar deze vooral gevoeld gaat worden. Hetzelfde geldt voor mij nog steeds voor de bezuinigingen op jeugdzorg en WMO.

Internationals

Tot slot, dit akkoord is voor iedereen volgens deze coalitie. En wat opvalt is dat de internationals, waar beide partijen flink campagne voor hebben gevoerd voor hun stem, nergens worden genoemd in dit akkoord. De uitdagingen die zij tijdens de debatten en inspraakmomenten hebben gedeeld, komen niet terug.

En het hoeft voor ons helemaal geen apart groot programma te zijn, maar als de gemeente zegt een bondgenoot te willen zijn van inwoners, dan moet het ook oog hebben voor de Amsterdammers die door taal onbekendheid met het systeem of een kleiner netwerk minder makkelijk hun weg vinden naar de gemeente.

En als je zo hard campagne voert voor die stem, laat hem dan ook alsjeblieft terugkomen in het akkoord.

Al met al veel mooie woorden, maar toch een beetje als een doorschuifakkoord.